3-4/2021


Bezpieczeństwo czynne pojazdu

Jednym z dwóch podstawowych rodzajów bezpieczeństwa samochodu, obok biernego (pasywnego), jest bezpieczeństwo czynne (aktywne). Jest to zespół cech, które przyczyniają się do zmniejszenia prawdopodobieństwa wystąpienia zdarzenia drogowego.

W celu zwiększenia poziomu bezpieczeństwa czynnego (zapobiegania wypadkom) koncerny motoryzacyjne od lat wdrażają coraz bardziej zaawansowane technologie, które w dużej mierze przyczyniają się do ograniczenia poślizgu pojazdu, zmniejszenia odrywania koła od jezdni przy hamowaniu czy też przyspieszaniu na śliskiej nawierzchni.

Najczęściej występujące mechatroniczne układy bezpieczeństwa czynnego pojazdu1:

układ przeciwblokujący (ABS),

układ przeciwpoślizgowy (ASR),

układ elektronicznego rozdziału sił hamowania (EBD),

układ stabilizacji toru jazdy (ESP),

układ wspomagania nagłego hamowania (BAS).

ABS (Anti-Lock Braking System) – układ przeciwdziałający blokowaniu kół pojazdu podczas hamowania. Jego zadaniem jest przede wszystkim:

zapobieganie utracie stabilności samochodu podczas hamowania,

umożliwienie manewrowania pojazdem podczas hamowania.

Ponadto zwiększa on bezpieczeństwo podczas hamowania awaryjnego na łuku drogi oraz zmniejsza zużywanie się opon. System ten wydłuża drogę hamowania na poprzecznych nierównościach, na drogach szutrowych, asfaltowych pokrytych cienką warstwą piasku, na nawierzchni pokrytej świeżym, nieubitym śniegiem oraz na lodzie. W Polsce obowiązek stosowania układu ABS w samochodach osobowych występuje od lipca 2006 r.

ASR (Acceleration Slip Regulation) – jest to układ przeciwdziałający nadmiernemu poślizgowi kół osi napędowej. Zapobiega jałowemu obracaniu się kół napędzanych oraz utracie sterowności podczas ruszania, gwałtownego przyspieszania, a także jazdy „pod górkę” przy śliskiej nawierzchni. Uaktywnia się w momencie utraty przyczepności koła do podłoża, informując kierowcę lampką kontrolną. Przy mniejszych prędkościach powoduje dohamowanie poszczególnych kół, natomiast przy większych  – zmniejsza moment obrotowy silnika.

EBD (Electronic Brakeforce Distribution) – to system odpowiedzialny za automatyczny rozdział siły hamowania zarówno pomiędzy kołami przedniej i tylnej osi, jak również prawymi i lewymi kołami pojazdu. Aktywuje się przy hamowaniu na mokrej nawierzchni, przy nierównomiernie rozłożonym ładunku, na nawierzchni niejednolitej, a także w sytuacji, gdy jedno z kół straci kontakt z jezdnią. Skraca drogę hamowania, utrzymując stabilność pojazdu, nawet podczas gwałtownego hamowania lub hamowania na zakręcie.
(...)

Marcin Gąsior
Zakład Ruchu Drogowego CSP


 


Pełna wersja artykułu "Bezpieczeństwo czynne pojazdu" w pliku PDF

powrót
drukuj